تحلیل پویای تغییرات رابطه زناشویی در طول درمان زوجی - نوابی نژاد, شکوه; سعادتی, نادره (سنجش، ارزیابی و مداخلات زوج‌درمانی)
هدف پژوهش حاضر تحلیل پویای مسیر تحول رابطه زناشویی زوجین در طول فرایند درمان زوجی بود. این پژوهش با طرح طولی ترکیبی (کمی ـ کیفی) بر روی ۲۸ زوج مراجعه‌کننده به مراکز تخصصی مشاوره خانواده در شهر تهران انجام شد. داده‌ها در چهار مقطع زمانی (پیش‌آزمون، جلسه ششم، جلسه دوازدهم و پیگیری یک‌ماهه) با استفاده از پرسشنامه‌های سازگاری زناشویی، صمیمیت هیجانی، تنظیم هیجان و الگوهای تعارض گردآوری شد. هم‌زمان مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق و مشاهدات بالینی جلسات درمانی انجام گرفت. داده‌های کمی با مدل‌های رشد طولی و تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و داده‌های کیفی با تحلیل مضمون فرایندی تحلیل شدند. نتایج نشان داد اثر زمان بر سازگاری زناشویی، صمیمیت هیجانی و تنظیم هیجان مثبت و معنادار و بر الگوهای تعارض منفی و معنادار است (p<0.001). اندازه اثرهای بالا بیانگر قدرت زیاد مداخله در ایجاد تغییرات پایدار بود. مدل رشد طولی نشان داد مسیر تغییرات به‌صورت تدریجی و منظم در طول درمان شکل گرفته است. درمان زوجی با ایجاد تغییرات تدریجی و خودتقویت‌شونده در ساختار هیجانی، شناختی و تعاملی رابطه، زمینه‌ساز بازسازی پایدار کیفیت رابطه زناشویی می‌شود و تحلیل پویای این فرایند می‌تواند به بهینه‌سازی مداخلات بالینی کمک نماید.