اثربخشی درمان پارادوکسی بر ناگویی هیجانی و استرس پس از سانحه در زنان آسیب‌دیده از روابط فرا‌زناشویی

مریم باقری; داود تقوایی; پروین فتاحی بیات; مظاهر بداقی

نویسندگان

مریم باقری گروه روانشناسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران نویسنده https://orcid.org/0009-0001-3101-6967
داود تقوایی دانشیار گروه روانشناسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران. نویسنده مسئول https://orcid.org/0000-0002-8906-8823
پروین فتاحی بیات استادیار گروه روانشناسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران نویسنده https://orcid.org/0009-0007-9273-7980
مظاهر بداقی استادیار گروه روانشناسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران نویسنده https://orcid.org/0000-0003-2810-2124

کلمات کلیدی:

درمان پارادوکسی, ناگویی هیجانی, استرس پس از سانحه (PTSD), روابط فرا زناشویی

چکیده

پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان پارادوکسی بر کاهش ناگویی هیجانی و استرس پس از سانحه در زنان آسیب‌دیده از روابط فرا‌زناشویی انجام شد. پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری دوماهه همراه با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل زنان آسیب‌دیده از روابط فرا‌زناشویی مراجعه‌کننده به کلینیک‌های روان‌شناسی تحت پوشش سازمان بهزیستی شهر تهران در بهمن تا اسفند ۱۴۰۳ بود. از میان آنان، ۳۰ نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در گروه آزمایش (۱۵ نفر) و گروه گواه (۱۵ نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش مداخله درمان پارادوکسی مبتنی بر پروتکل بشارت را طی شش جلسه دریافت کرد، درحالی‌که گروه گواه مداخله‌ای دریافت نکرد. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه ناگویی هیجانی تورنتو، پرسشنامه استرس پس از سانحه و مقیاس نگرش به خیانت زناشویی گردآوری شدند. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزار SPSS نسخه 25، تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بن‌فرونی انجام شد. نتایج نشان داد اثر تعاملی زمان×گروه برای ناگویی هیجانی (F=52.189, p<0.001, η²=0.651) و استرس پس از سانحه (F=30.130, p<0.001, η²=0.518) معنادار بود. در گروه آزمایش، ناگویی هیجانی از پیش‌آزمون تا پس‌آزمون (MD=16.400, p<0.001) و پیگیری (MD=15.867, p<0.001) و استرس پس از سانحه از پیش‌آزمون تا پس‌آزمون (MD=5.933, p<0.001) و پیگیری (MD=5.467, p<0.001) به‌طور معناداری کاهش یافت. تفاوت پس‌آزمون و پیگیری برای ناگویی هیجانی (p=1.000) و استرس پس از سانحه (p=0.740) معنادار نبود که نشان‌دهنده پایداری اثر مداخله بود. در گروه گواه هیچ تغییر معناداری مشاهده نشد. درمان پارادوکسی می‌تواند مداخله‌ای مؤثر و دارای اثرات پایدار برای کاهش ناگویی هیجانی و نشانه‌های استرس پس از سانحه در زنان آسیب‌دیده از روابط فرا‌زناشویی باشد و استفاده از آن در خدمات روان‌شناختی و مشاوره‌ای این گروه قابل توصیه است.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Agboola, E. B., & Ojo, T. F. (2022). Marital Infidelity and Domestic Violence among Married Couples in Ekiti State, Nigeria. In Families in Nigeria: Understanding Their Diversity, Adaptability, and Strengths (pp. 123-135). Emerald Publishing Limited.

Babaei, V., Abu al-Maali al-Hosseini, K., & Habibi, M. B. (2023). Examining the Effectiveness of Paradoxical Timetable Therapy on Anxiety Sensitivity and Attentional Focus in Individuals with Social Anxiety Disorder. Journal of Psychological Science, 22(125), 967-983.

Bahadori, Z., Malihi al-Zakerini, S., Soodagar, S., Ansari Shahidi, M., & Shokregozar, A. (2026). Comparison of the Effectiveness of Paradox Therapy and Metacognitive Therapy on Psychological Distress and Emotion Regulation in Patients with Multiple Sclerosis. Iranian Journal of Nursing Research, 21(1), 1-12.

Besharat, M. A. (2023). Paradoxical Psychotherapy: A Practitioner's Guide. Springer.

Chitgarzadeh, M. J., Asayesh, M. H., Besharat, M. A., & Hakkak, F. (2023). The Effectiveness of Paradoxical Couple Therapy (PTC) on Marital Conflicts and Emotion Regulation in Distressed Couples. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal, 12(2), 39-50.

Doustmohammadi, F., Tavoli, A., & Khosravi, Z. (2022). Examining the Relationship between Object Relations Patterns and Somatization Symptoms with the Mediating Role of Alexithymia: A Model Based on Bion's Perspective. Journal of Rafsanjan University of Medical Sciences, 21(1), 71-90.

Ebrahimpour, M., Padiab, A., Ahmadi, S., & Sadeghi, M. (2022). Predicting Students' Susceptibility to Substance Addiction: The Role of Worry, Rumination, and Alexithymia. Advances in Cognitive Sciences, 24(1), 56-69.

Etesamipour, R., & Ramezanzadeh Moghadam, K. (2023). The Effectiveness of Paradox Therapy on Anger Rumination in Individuals with Anxiety Caused by COVID-19. Clinical Psychology and Personality, 21(2), 105-116.

Hashemizadeh, F. S., Atashpour, H., & Farhadi, H. (2024). Comparison of the Effectiveness of Paradoxical Timetable Therapy (PTC) and Emotion-Focused Therapy (EFT) on Family Adaptability and Emotional Self-Regulation in Women with Marital Conflict. Razi Journal of Medical Sciences, 31(1), 1-17.

Hosseinpour Kahvaz, S., Alavi, S. Z., & Shahbazi, M. (2026). The Effectiveness of Paradox Therapy on Emotional Expressivity and Self-Critical Rumination in Married Women with High Anxiety. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal, 15(2), 151-160.

Luo, H., Gong, X., Chen, X., Hu, J., Wang, X., Sun, Y., & Zhang, X. (2022). Exploring the Links between Alexithymia and Cognitive Emotion Regulation Strategies in Internet Addiction: A Network Analysis Model. Frontiers in psychology, 13, 938116.

Mahboubi, E., Shaker Dolagh, A., Khademi, A., & Asayesh, M. H. (2024). The Effect of Paradox Therapy on Body Image and Negative Emotions in Women with Body Dysmorphic Disorder. Iranian Journal of Nursing Research, 19(5), 72-82.

Masouri, F., & Bayat, F. (2023). The Effectiveness of Cognitive-Behavioral Therapy Based on Heimberg's Online Model on Anger Rumination and Alexithymia in 12-Year-Old Male Students with Depressive Symptoms. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal, 12(12), 149-158.

Najafi Dehaghani, J., Makvand Hosseini, S., & Mehrinejad, A. (2024). Comparison of the Effectiveness of Paradox Therapy and Cognitive-Behavioral Therapy on Internal Cohesion, Ego Strength, and Panic Disorder Symptoms. Clinical Psychology, 15(56), 17-34.

Nazari Fardouei, Z., Forouzandeh, E., & Bani Taba, S. M. (2022). The Effectiveness of Autobiographical Memory Specificity Training on Cognitive Abilities, Emotion Regulation, and Alexithymia in Depressed Adolescent Girls. Shefa Neuroscience Research Center Journal, 10(4), 62-70.

Nikan, A., Lotfi Kashani, F., Vaziri, S., & Mojtabaei, M. (2021). Comparison of Paradoxical Timetable Therapy and Cognitive-Behavioral Therapy on Defense Mechanisms and Symptoms in Individuals with Social Anxiety. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal, 10(4), 143-154.

Pei, J. H., Wang, X., Ma, T., Du, Y., & Dou, X. (2023). Alexithymia in a Chinese Patient with Chronic Pain and Associated Factors: A Cross-Sectional Study. Pain Management Nursing, 24(4), e1-e6.

Peymanpak, F., Pourshahriari, M., & Abdollahi, A. (2023). Comparison of the Effectiveness of Paradoxical Timetable Therapy and Cognitive-Behavioral Therapy in Reducing Symptoms of Women with Generalized Anxiety Disorder. Woman and family studies, 16(59), 47-63.

Preece, D. A., Mehta, A., Petrova, K., Sikka, P., Bjureberg, J., Becerra, R., & Gross, J. J. (2023). Alexithymia and Emotion Regulation. Journal of affective disorders, 324, 232-238.

Rafizadeh, B., Besharat, M. A., & Farahani, H. (2026). The Effectiveness of Paradox Therapy in Increasing Mental Health and Ego Strength in Patients with Type 1 and Type 2 Diabetes. Applied Psychological Research, 17(2), 17-30.

Saeidinejad, N., Forouzandeh, E., Besharat, M. A., Nikvarz, M., & Bani Taba, S. M. (2024). The Effectiveness of Paradox Therapy on Anxiety and Ego Strength in Mothers of Premature Infants. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal, 13(7), 61-70.

Song, X., & Nadarajah, S. (2022). New Models for the Extramarital Affairs Data. Applied Economics, 54(11), 1243-1256.

Taghilou, L., Azizi Ziabari, L. S., Khajavand Khoshli, A., & Damghani Mirmahaleh, M. (2023). Comparison of the Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) and Paradox Therapy (PTC) on Ego Strength in Nurses. Nurse and Physician Within War, 11(38), 12-19.

Tahernejad Jozam, Z., Besharat, M. A., Belyad, M. R., Hossein Zadeh Taghvaei, M., & Peyvandi, P. (2022). Assessment and Comparison of the Effectiveness of Paradox Therapy and Reality Therapy on Ego Strength and Integrative Self-Knowledge in Women Aged 20 to 40 with Spinal Cord Injury. Journal of Disability Studies, 12(1), 214-220.

Vahidnia, N., Ahmadi Noudeh, K., Mardani Rad, M., & Farrokhi, N. (2022). A Model for Preventing Marital Infidelity from the Perspective of the Quran. Islamic Studies of Women and Family, 9(16), 145-162.

Weiser, D. A., Shrout, M. R., Thomas, A. V., Edwards, A. L., & Pickens, J. C. (2023). “I’ve Been Cheated, Been Mistreated, When Will I Be Loved”: Two Decades of Infidelity Research through an Intersectional Lens. Journal of Social and Personal Relationships, 40(3), 856-898.

Wróblewska-Skrzek, J. (2021). Infidelity in Relation to Sex and Gender: The Perspective of Sociobiology versus the Perspective of Sociology of Emotions. Sexuality & Culture, 25(5), 1885-1894.

Zakeri, F., & Rezaei, M. (2022). The Role of Alexithymia and Dysfunctional Reactions in Predicting Marital Intimacy. Practice in Clinical Psychology, 10(4), 329-342.